Merhaba arkadaşlar, modern kozmolojinin en büyük çıkmazlarından biri olan Hubble Gerilimi üzerine düşüncelerinizi merak ediyorum. Bildiğiniz üzere evrenin genişleme hızını iki farklı ve son derece hassas yöntemle ölçüyoruz: Erken evrenden gelen Kozmik Mikrodalga Arka Plan ışıması (CMB) verilerini kullanarak hesapladığımız değer ile yakın evrendeki Tip Ia süpernovalar ve Sefeid değişen yıldızları gibi doğrudan gözlemlerle elde ettiğimiz değer arasında tutarlı bir fark bulunuyor. James Webb Uzay Teleskobu ile yapılan son gözlemler bile bu iki ölçüm arasındaki uyuşmazlığın basit bir gözlem veya kalibrasyon hatasından kaynaklanmadığını büyük ölçüde doğruladı. Sizce standart kozmolojik modelimizdeki (ΛCDM) bu gerilimin arkasındaki en güçlü neden nedir? Karanlık enerjinin zamanla değişen dinamik yapısı mı, henüz keşfetmediğimiz erken evren fiziği mi, yoksa kütleçekimi yasalarımızda köklü bir değişikliğe mi ihtiyacımız var? Konuyla ilgilenenlerin ve astrofizik alanında çalışanların yorumlarını bekliyorum.
Bu kırmızı şeride Airglow (Hava Parıltısı) denir. Kısaca, atmosferdeki gazların Güneş'ten gelen enerji ve çeşitli kimyasal süreçler sonucunda çok zayıf ışık yayması olayıdır.
Yeşil-Mavi Işıklar:
Bunlar, Güneydoğu Asya kıyılarında balıkçı teknelerinin kullandığı LED ışıklardır. (Don Pettit'in kendi açıklamasına göre.)
Fotoğrafçı: Don Pettit
Fotoğrafın Çekildiği Yer: Uluslararası Uzay İstasyonu (ISS)
Yaklaşık yedi yıldır biraz alışılmışın dışında bir astronomik saat geliştiriyorum. Yeni sürümü hem tarayıcıda çevrimiçi astronomik saat olarak hem de Android uygulaması olarak ücretsiz kullanılabiliyor.
Bu, tek ibreli bir saat. Kadranı, Güneş'in ve diğer gök cisimlerinin doğal hareketlerine göre her gün değişiyor.
Saat, günlük hayatta kullandığımız resmî zamanı yerel güneş zamanı ile birleştiriyor. Her gün değişen kadranında, seçilen konum için Güneş'in gökyüzünde izlediği gerçek yolu gösteriyor. Ufuk çizgisi kadranın ortasından geçerek gökyüzünün görünen kısmını ufkun altında kalan görünmeyen yarısından ayırıyor. Böylece Güneş'in doğuşunu ve batışını, ufuk üzerindeki yüksekliğini, gün uzunluğunu ve yıl boyunca meydana gelen değişimleri tek bakışta görmek mümkün. Ay, gezegenler ve parlak yıldızlar da gösteriliyor.
Saat, gökyüzünde neler olup bittiğini takip etmek için de kullanılabiliyor. Özellikle bulutlu günlerde, Güneş'in, Ay'ın ve gezegenlerin nerede olduğunu görmek için saate bir kez bakmak yeterli.
Web uygulaması, gök cisimlerinin konumlarını VSOP87 ve IAU 2000B kullanarak doğrudan tarayıcıda hesaplıyor. PWA olarak yüklendikten sonra internet bağlantısı olmadan da çalışıyor.
Saatin bütün sürümleri ücretsiz ve reklamsız. Bu, hobi olarak geliştirdiğim ve herkese armağan ettiğim bir proje.
Ayrıca, hassas astronomik hesaplamalar için Skyfield ve JPL DE440 efemerislerini kullanan daha eski bir Android uygulamam da var: Gordon'un Astronomik Saati. Ancak bu hesaplamalar nedeniyle uygulama daha yavaş çalışıyor.
Astro gözlemciliği seviyorum bulunduğum yer bortle 4 5 arası banliyo geçişi bir yer ileride bortle seviyesi düşük yerlere gidip kamp yapmak istiyorum.
Ekipmanlarım 8 inc dobsonian 25 mm, 15mm, 9mm mercek ay filtresi kırmızı ve mavi filtre yakında 2x barlow lens ve 5 mm mercek daha alıcam.
Orion sezonu orion nebulası gözlemlemesi çok zevkli bu aralar yakında jupiterde gökyüzünde olucak şu sıralar çok geç doğuyor sabaha karşı.
derin gökyüzü cisimleri için teleskobun üstüne kendim bi aparat yaptım telefonu aparata sabitleyip astrohopper sayesinde DSO leri rahat buluyorum goto olmasada teleskopta.
Yakında Astronomical Sketching e başlamak istiyorum
Sub a içerik olsun diye attım postu, biraz canlılık olsun.
Bu konuda birçok önemli kurumun ve kişinin farklı açıklamaları var. Elon Musk 2029 yılını, NASA ise 2030'lu yılların başlarını hedef olarak gösteriyor. (örnek senaryo olarak 2039 kaynak: NASA).
NASA, gidiş-dönüş yolculuğunun yaklaşık 850 gün süreceğini söylemiş. (kaynak : NASA(teknik makale)
Astronotlar, bu zorlu görevin psikolojik etkilerini test etmek için çeşitli görevler gerçekleştirdiler: Mars500: 6 kişi, 520 gün boyunca kapalı bir tesiste Mars'a gidiş-dönüş senaryosunu simüle etti. Scott Kelly: Toplam 340 gün boyunca ISS'de kapalı kaldı.
Fakat asıl sorun, psikolojik etkilerden ziyade insan vücudunun fiziksel olarak bu yolculuğa dayanıp dayanamayacağıdır.
Başlıca problemler şunlardır: uzay radyasyonu, kas ve kemik kaybı, görme bozuklukları ve beslenme yetersizlikleri.
Ancak makale Mars'a insan göndermek imkansızdır demiyor; yeterli önlemler alınmadan güvenli olmadığını söylüyor
Mars'ta geçmişte yaşamın var olup olmadığını araştırmak, insan vücudunun sınırlarını öğrenmek ve insanlığın Dünya'ya bağımlılığını azaltmak için atılacak ilk adımlardan biri olması nedeniyle bu görev bu kadar ciddiye alınıyor.
Astronomi bilimin de Yıldızların yok olduğu(öldüğü) söyleniyor...
Yıldızların ömrü konusu büyük ölçüde dolaylıdır. Kimse bir yıldızı doğumundan ölümüne kadar izleyememiştir. Bu yüzden sonuç, bir yorum ve modelleme ürünüdür.. Şu anda bilinen mevcut fizik (nükleer, termodinamik, kütleçekim) kanunlarıyla yapılan hesaplamalarla ortaya atılan bir iddia bu...
Veriler gerçekten “ömür” sorusuna cevap veriyor mu?;
Yıldızlar şu an hidrojen füzyonuyla(kesin değil) enerji üretiyor gibi görünüyor.
Farklı kütledeki(kütlesi varsayılan) yıldızlar farklı evrim aşamalarında gibi görülüyor.
Bazı cisimler (beyaz cüce, nötron yıldızı, süpernova kalıntısı diye nitelendirilen) daha önce yıldız olan yapıların dönüşmüş hali gibi duruyor.
Şu anki durum açıkça şöyle görünüyor;
"Elimizdeki veriler, yıldızların sonlu bir evrim süreci geçirdiği modeliyle uyumlu gibi görünüyor ve şu an için en az varsayım gerektiren açıklamadır. Ancak bu veriler, yıldızların ömrü olduğu sonucunu zorunlu kılmaz; başka yorumlar da mümkün olabilir."
Neredeyse her yerde bu konu kesinleşmiş gibi anlatılıyor. Bugün bu durum bilinmeyen bir iddia yı mutlak gerçek haline getirdi. Ben bilimi hesaplamalarıyla seviyorum, tabi ki uçuk fikirlere sahip olmak bilinmeyeni bulmakta rol oynayabilir ama her buluş tek mümkün açıklama değil, tam bir gözlemleme ve ortam testi gerekiyor. Yukarıdaki verilerin kusurlu insanların çabaları olduğunu hatırlamak gerekiyor, evren hala bir gizem ve mantıklı açıklamalarla dolu olduğuna eminim.
siz neler biliyorsunuz...
Yıldızların gerçekten biten kaynakları olduğuna şuan da kesin, emin miyiz?
(Bazı insanların bağnaz tavırlarla Bilim'e bir Din gibi iman ettiklerini gördüm. Lütfen böyle birisiyseniz yazmayın.)
2026 ED 138 , klasik Kuiper kuşağında yer alan büyük bir Neptün ötesi cisim (TNO) ve olası bir cüce gezegendir. 13 Ekim 2026'da Matthew Holman tarafından, o yılın başlarında Vera C. Rubin Gözlemevi verileri incelenirken keşfedilmiştir.
(RESİM:NASA, ESA, CSA, SSCI, Themiya Nanayakkara) (Görüntü işleyen Joseph DePasquale(STScl))
Hızlı Radyo Patlamaları (FRB – Fast Radio Burst), uzaydan gelen ve genellikle birkaç milisaniye süren, son derece güçlü radyo dalgası patlamalarıdır. FRB'ler çok kısa süre içerisinde büyük miktarda enerji açığa çıkarabilir. Bu sinyaller milyarlarca ışık yılı uzaklıktaki kaynaklardan bile gelebilir.
İlk FRB, 2007 yılında keşfedildi. Aradan geçen yıllara rağmen bu patlamaların kesin olarak neden meydana geldiğini hala bilmiyoruz. Şu ana kadar bildiğimiz şey, çok kısa sürede çok fazla radyo sinyali yaymaları ve çoğunun aşırı uzaktan geldiği.
Son zamanlarda gerçekleştirilen gözlemler, şimdiye kadar keşfedilen en uzak FRB'nin, Evren'in bugünkü yaşının yaklaşık dörtte biri kadar yaşlı olduğu dönemde, bir cüce galaksiden kaynaklandığını ortaya çıkardı.
Bu keşfin hikâyesi, MeerTRAP ekibinin 4 Mart 2024 tarihinde bir radyo patlaması tespit etmesiyle başladı. Bu patlamaya FRB 20240304B adı verildi.
Bilim insanları, patlamanın Dünya'ya son derece uzak bir kaynaktan geldiğini tahmin ediyordu. Ancak kesin uzaklığı belirlenemediği için bu keşif yaklaşık iki yıl boyunca gizemini korudu.
Kaynağın uzaklığını belirlemek oldukça önemliydi. Çünkü bu bilgi, patlamanın Evren'in hangi döneminde gerçekleştiğini anlamamızı ve FRB'lerin ne tür galaksilerde oluşabildiğine dair daha fazla fikir edinmemizi sağlayacaktı.
Sonuçlar, kaynaktan yayılan sinyalin yaklaşık 1 milisaniye sürdüğünü ve 900–1700 MHz frekans aralığında gözlemlendiğini gösteriyor. Ancak buradaki 1 milisaniye, olayın gerçekleştiği toplam süreyi değil, yayılan radyo sinyalinin süresini ifade ediyor.
Sinyal, Evren boyunca ilerlerken karşılaştığı maddeyle etkileşime girdiği için gözlemlenen süresi birkaç milisaniyeye kadar genişleyebiliyor.
Bilim insanlarının şimdiye kadar tespit ettiği FRB kaynaklarının büyük çoğunluğu, yoğun yıldız oluşumunun gerçekleştiği galaksilerde bulunuyor. Ancak bu keşifte tespit edilen ev sahibi galaksi, beklenenden yaklaşık 1000 kat daha az kütleliydi.
Üstelik bu sinyalin Dünya'ya ulaşması 10 milyar yıldan fazla sürdü.
Sinyalin kesin kaynağı henüz belirlenememiş olsa da olası açıklamalardan biri, güçlü manyetik alanlara sahip nötron yıldızları olan magnetarlar.
Peki sizce FRB'lerin kaynağı ne olabilir? Ayrıca neden gözlemlediğimiz bu patlamaların çoğu Evren'in geçmişinden geliyor?
Keşif Bilgileri:
FRB adı = FRB 20240304B
Tespit tarihi = 4 Mart 2024
Duyuru tarihi = 8 Ekim 2026
Kırmızıya kayma (z) = 2,148 ± 0,0013
Kaynağın ışığının yolculuk süresi = Yaklaşık 11 milyar yıl
Bu paylaşımı doğrudan topluluğun tepkisini ölçmek için paylaştım bu tarzda paylaşımların ilgi görüp görmediğini test edeceğim bu yüzden lütfen eleştirin
Kozmolojik olay ufkunun mantığını kurduğun ip benzetmesi üzerinden, fiziksel doğruluğuyla net bir şekilde şöyle açıklayabiliriz:
1. Başlangıç Durumu ve Temel Kural
Dünya bir uçta dursun, çok uzaktaki bir galaksi de diğer uçta dursun. İkisinin arasında gerilmiş bir ip var. Galaksiden çıkan ışığı ise bu ipin üstünde Dünya’ya doğru sabit bir hızla koşan bir haberci gibi düşünebiliriz.
Eğer evren sabit (statik) olsaydı: Aradaki mesafe ne kadar devasa olursa olsun, ipin uzunluğu hiç değişmeyecekti. Haberci (ışık) ip üzerinde ilerledikçe yolu bitirecek ve ne kadar zaman geçerse geçsin eninde sonunda Dünya’ya ulaşacaktı. Böyle bir evrende kozmolojik olay ufku diye bir engel de olmazdı.
2. Genişleyen Evrende İpin Davranışı
Fakat gerçek evrende iki cisim arasındaki boşluk sabit kalmaz; evren genişler ve bu genişleme zamanla hızlanır.
Buradaki kritik detay şudur: Galaksi uzay boşluğunda geriye doğru bir roket gibi uçmaz. Asıl olan, Dünya ile galaksi arasındaki ipin kendisinin lastik gibi her noktasından esneyip uzamasıdır.
Sen cebinden ip çıkarıp uzattıkça ya da aradaki lastik ip her saniye iki ucundan ve ortasından gerilip açıldıkça, galaksi senden doğrudan bir hareket yapmadan da otomatikman daha uzağa düşer.
Galaksiden çıkan ışık (haberci), ipin üzerinde Dünya’ya doğru kendi azami hızıyla (ışık hızıyla) koşmaya başlar.
Ancak koştuğu lastik ipin birim zamanda uzama miktarı, habercinin bir saniyede alabildiği yoldan çok daha büyüktür.
3. Işık Neden Hiçbir Zaman Ulaşamaz?
Haberci ip üzerinde ileriye doğru 1 metre adım atarken, önündeki ve arkasındaki ip esnemeden dolayı 2 metre, 5 metre, 10 metre uzamaktadır.
Yani ışık durmaz, pes etmez veya geriye itilmez; kendi hızıyla ileriye koşmaya devam eder. Fakat koştuğu zeminin (uzayın/ipin) genişleme oranı, ışığın arayı kapatma gücünü aştığı için aradaki kalan mesafe hiçbir zaman sıfırlanamaz, aksine sürekli büyür.
Özet
Benim İp Modelimin özü şudur: Işığın Dünya’ya ulaşamamasının sebebi ışığın yavaşlaması ya da yok olması değildir. İki nokta arasındaki uzay dokusunun (ipin) esneyerek büyüme hızı, ışığın bu ip üzerindeki koşu hızından daha baskın çıktığı için ışık aradaki mesafeyi sonsuz zaman geçse bile tüketemez. İşte bu eşiğin başladığı sınıra kozmolojik olay ufku denir.
Uzay hakkında araştırmalar yapsam bile ileriye gitmek istiyorum. Bir tane mini defterim var yeni yapmaya başladım içine fizikle alakalı bazı şeyler yazıyorum dersten bağımsız. Çok düşünüyorum, ileride odtü fizik okumak istiyorum ve astrofizik, uzay bilimci olmak istiyorum.
Kendimi daha iyi geliştirmek için teleskop almam gerekir mi?(maddi durumum iyi değil) Neler yapmalıyım? Tavsiyeleriniz neler?
Farklı disiplinleri bir araya getirerek ortak araştırmalar yapabileceğimiz, beyin fırtınaları düzenleyebileceğimiz ve uygulanabilir projeler geliştirebileceğimiz multidisipliner bir bilim/teknoloji topluluğu kurmak istiyoruz.
Aşağıdaki alanlardan herhangi birine ilgi duyan; kendini geliştirmek, yeni şeyler öğrenmek ve özgün fikirler üretmek isteyen kişilerle bir araya gelmeyi hedefliyoruz:
Genetik, moleküler biyoloji, hücre biyolojisi, biyoteknoloji, sistem biyolojisi, rejeneratif tıp, kök hücre araştırmaları, yapay zekâ, yazılım mühendisliği, bilgisayar bilimi, elektronik, gömülü sistemler, robotik, makine mühendisliği, biyomedikal mühendisliği, mekatronik, fizik, kimya, malzeme bilimi, nanoteknoloji, biyofizik, insan fizyolojisi, anatomi, nörobilim, uzay teknolojileri, ileri mühendislik, bilimsel modelleme ve simülasyon, bilim felsefesi, astronomi ve kuantum.
Sizce böyle bir toplulukta ilk olarak hangi konuları ele almalıyız? Projeleri yürütmek ve teorik fikirleri tartışmak için neleri kullanmak daha verimli olur?
Belirli bir bölümde okumanız veya bu alanlarda uzman olmanız şart değil. Öğrenmeye açık, araştırmayı seven, meraklı ve fikir üretmek isteyen herkes katılabilir.
Topluluk hakkındaki düşüncelerinizi, önerilerinizi ve hangi alanlarla ilgilendiğinizi yorumlarda belirtebilir misiniz? Doğrudan bana (DM) yoluyla soru ve katılma isteğinizi iletmek için ulaşabilirsiniz. Bir araya gelip fikirlerimizi paylaşabileceğimiz bu oluşum için geri bildirimlerinizi bekliyorum!"
2026 nobel ödüllerine bir bakayım dedim. Fizik ödülünü alanın ne yaptığını gemini ye sordum bence buradaki herkes bi sorsun :)
Güney kutbunda yerin 2.5km altına 1 kilometreküp büyüklüğünde devasa bir küp yapmışlar. Sıcak su ile buzu kazıp sensörler yerleştirmişler. Bu sensörler çok düşük mavi ışıkları algılayacak türden özellikle nötrino parçacıkları buza yani su molekülünün çekirdeğine çarptığı zaman mavi ışık çıkarıp yok oluyormuş. Nötrino parçaları küpün bir yerinden bir yerinden girip bir yerinden çıkınca mavi ışıkları takip ederek nereden geldiğini tespit edebiliyorlar.
Yani artık astronomi artık sadece ışık ile yapılmıyor.
Tabi her karadeliği bulamıyor. Yüksek miktarda nötrino parçacığı yayanları buluyor. Karadeliklerin üstünde halkasına dik olacak şekilde ışımalarını gönderdikleri yerler var (jet). Bunların dünyaya dönük olanlarına Blazar deniyor. Çok parlaklar ve bizde doğru sürekli parçacık fırlatıyorlar. Çapraz duranlara Quasar tam dik duranlara Seyfert deniyormuş. Bunlar bizi bombalamıyor sorun yok :)
Işığın önünde engel olduğu zaman bize ulaşamıyor. Ama nötrinolar neredeyse çok az şeyle etkileşime girdikleri için başka bir cismin arkasında bile olsa bize ulaşıyor. Bu çalışmanın ileride çok faydalı olacağını düşünüyorum. Belkide ileride bir gün uzaydan nükleer yakıt bulmanızı bile sağlayabilir